Thái Nguyên: Lan tỏa những cách làm hay trong xây dựng nông thôn mới ()

Sau 10 năm triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) xây dựng nông thôn mới (NTM), với quyết tâm chính trị cao, tỉnh Thái Nguyên xác định xây dựng NTM là nhiệm vụ trung tâm, bao trùm; bằng sự nỗ lực, phấn đấu của cấp uỷ, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và đoàn thể chính trị - xã hội các cấp, nhất là phát huy sức sáng tạo, tinh thần cộng đồng của nhân dân, diện mạo nông thôn Thái Nguyên đã có những chuyển biến tích cực. Thông qua Chương trình, rất nhiều cách làm hay đã được thực hiện, nhân rộng và lan tỏa tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh.

Từ “hòm tiết kiệm” xây dựng nông thôn mới…

Khi mặt trời vừa nhô lên khỏi ngọn núi Nản cũng là lúc bà con xóm Bãi Hội, xã Bảo Cường, huyện Định Hóa quét dọn và chăm sóc hàng hoa hai bên tuyến đường bê tông chạy qua xóm. Những bông hoa chiều tím vẫn còn đọng từng giọt sương mai, tô điểm cho con đường quê thêm đẹp. Hoạt động này được bà con trong xóm thực hiện thường xuyên thu hút đông đảo người dân tham gia giúp cho tuyến đường luôn xanh - sạch - đẹp. Nhờ thực hiện hiệu quả phong trào xây dựng NTM nên diện mạo xóm đã có sự đổi thay rõ rệt. Bãi Hội cũng là xóm được biết đến bởi những cách làm sáng tạo thiết thực trong xây dựng NTM của tỉnh. Cuối năm 2016, xóm Bãi Hội được huyện Định Hóa lựa chọn làm điểm xây dựng xóm NTM kiểu mẫu. Xác định rõ xây dựng NTM là nhiệm vụ chung của toàn dân nên Ban công tác Mặt trận xóm luôn phát huy tinh thần dân chủ, tự nguyện của người dân. Xóm đã triển khai lắp đặt 65 hòm tiết kiệm tại 65 hộ gia đình, đồng thời, tuyên truyền, vận động nhân dân mỗi ngày tiết kiệm từ 5 - 10 nghìn đồng để xây dựng NTM.

Mô hình hòm tiết kiệm xây dựng NTM được triển khai hiệu quả
tại xóm Bãi Hội xã Bảo Cường, huyện Định Hóa

Bà Nguyễn Thị Lụa, Bí thư Chi bộ xóm Bãi Hội cho biết: “Xóm hiện có 65 hộ, tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 90%, đời sống của người dân trong xóm còn nhiều khó khăn nên việc huy động nguồn lực đóng góp để đầu tư xây dựng NTM rất hạn chế. Để quản lý nguồn quỹ tiết kiệm của các gia đình, Ban Phát triển xóm  Bãi Hội đã họp dân thống nhất mở tài khoản tiết kiệm tại ngân hàng. Hằng tháng, Ban Phát triển xóm phân công 2 tổ công tác đi đến từng gia đình tiến hành mở hòm tiết kiệm và thu tiền gửi vào tài khoản ngân hàng. Với cách làm đó, trung bình mỗi tháng xóm Bãi Hội đã thu được nguồn quỹ tiết kiệm từ 8 - 10 triệu đồng. Sau gần 3 năm triển khai, tổng nguồn quỹ tiết kiệm huy động từ các gia đình đạt trên 250 triệu đồng. Số tiền này được Ban Phát triển xóm họp dân và xin ý kiến sử dụng vào từng mục đích khác nhau. Trong đó, ưu tiên để đối ứng cùng với nguồn hỗ trợ của Nhà nước đầu tư xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng của xóm như: đường giao thông, kênh mương thủy lợi, nhà văn hóa, cổng làng, bãi tập kết rác thải…”.

Nhờ triển khai hiệu quả mô hình này, sau gần 3 năm thực hiện, xóm Bãi Hội đã cơ bản hoàn thành 9/9 tiêu chí NTM kiểu mẫu. Hiện nay, 100% các tuyến đường giao thông và 90% các tuyến kênh mương nội đồng của thôn đã được bê tông hóa. Thôn đã xây dựng được Nhà văn hóa khang trang với diện tích khuôn viên trên 1.000m2, quy mô 200 chỗ ngồi. Cùng với đó, bãi tập kết rác thải đã được đầu tư xây dựng, các tuyến đường giao thông được lắp đèn chiếu sáng và trồng hoa, cây xanh ven đường. Bên cạnh đó, đời sống vật chất và tinh thần của người dân xóm Bãi Hội cũng ngày càng được nâng lên. Hiện nay thu nhập bình quân đầu người của người dân đạt gần 40 triệu đồng/người/năm, tăng 18 triệu đồng/người/năm so với năm 2016. Mô hình hòm tiết kiệm xây dựng NTM không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng về các khoản đóng góp cho nhiều gia đình ở nông thôn mà còn góp phần khơi dậy tinh thần đoàn kết vì cộng đồng của người dân trong xây dựng NTM. Với cách làm hiệu quả, xóm Bãi Hội, xã Bảo Cường, huyện Định Hóa đã vinh dự được Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên tặng Bằng khen trong phong trào xây dựng NTM.

…Đến “đường hoa phụ nữ” tô điểm làng quê

Chương trình MTQG xây dựng NTM đã thu hút sự vào cuộc của tất cả các ban, ngành, đoàn thể các cấp trên địa bàn tỉnh tham gia. Mỗi đơn vị một cách làm khác nhau nhưng tựu trung lại đều góp phần tạo diện mạo mới cho quê hương Thái Nguyên. Mô hình “Đường hoa phụ nữ” được Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh  triển khai tới các cấp hội trong tỉnh từ năm 2017. Thực hiện chỉ đạo, hội phụ nữ các huyện, thành, thị đã triển khai mỗi cơ sở hội trồng thí điểm từ 50m hoa ven đường trở lên; lựa chọn các loài hoa có sức sống tốt, thích ứng tốt với môi trường, thời tiết để có thể nở hoa quanh năm như: hoa mười giờ, tám giờ, cỏ lạc, cúc cánh bướm, chiều tím,…Nhiều chi hội có những cách làm sáng tạo, linh hoạt, nhận được sự ủng hộ cao của cấp uỷ, chính quyền địa phương, cán bộ hội viên phụ nữ và sự tham gia nhiệt tình của người dân.

Cùng với giữ gìn vệ sinh môi trường, xóm Cà Phê, xã Minh Lập, huyện Đồng Hỷ còn đẩy mạnh việc trồng hoa, cây cảnh để tạo cảnh quan môi trường không những sạch mà còn phải đẹp nữa. Nhận thức được ý nghĩa của việc xây dựng tuyến đường hoa kiểu mẫu, Chi hội phụ nữ xóm rất chủ động, tích cực tham gia. Lịch tổng vệ sinh được các chi hội duy trì vào ngày 10 hàng tháng. Ở những đường hoa không còn tình trạng vứt rác bừa bãi hay thả rông gia súc; hệ thống kênh mương được nạo vét và dọn bỏ cỏ dại; trước cửa nhà ở, khuôn viên và các công trình công cộng, các tuyến đường đều rực rỡ sắc màu, tạo cảnh quan xanh - sạch - đẹp cho nông thôn. Ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường, diện mạo của xóm ngày càng khang trang, sạch đẹp; chất lượng, môi trường sống của người người dân nhờ đó cũng ngày được nâng cao. Bà Lưu Thị Toán, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ xóm Cà Phê cho biết: “Giờ đây giữ gìn vệ sinh môi trường đã trở thành ý thức tự giác của mỗi người. Chị em phụ nữ cũng không cần phải đợi đến mùng 10 hàng tháng mới tổ chức vệ sinh đường làng, ngõ xóm mà cứ thấy có rác chỗ nào là mọi người lại tự giác đi quét dọn ngay”.

Có thể thấy, mô hình đường hoa phụ nữ đã lan tỏa đến mọi vùng quê trong tỉnh. Đâu đâu cũng bắt gặp những tuyến đường đủ màu sắc. Hoa được cắt tỉa chăm sóc định kỳ bởi bàn tay của chị em phụ nữ nên luôn đua sắc. Về các vùng quê của huyện Phú Bình, Đại Từ, Phú Lương, Phổ Yên, Sông Công,…không khó để bắt gặp những tuyến đường hoa muôn màu như thế. Ký Phú là xã điểm thực hiện mô hình trồng những con đường hoa của huyện Đại Từ. Những vạt hoa chiều tím đan xen hoa mười giờ đủ sắc màu được các chị em chọn lựa trồng hai bên đường bê tông liên thôn, xã khiến những con đường ở đây trở nên tươi đẹp, thơ mộng hơn. Triển khai từ đầu năm 2017, đến nay xã đã phủ kín 7km đường hoa ở các xóm. Không chỉ trồng ở ven đường, khuôn viên UBND xã, nhà văn hoá xóm,...mà chị em còn trồng nhiều loại hoa ở trong vườn nhà. Cũng như Ký Phú, nhiều xã của Đại Từ đã triển khai hiệu quả mô hình này. Hiện toàn huyện trồng được 90km đường hoa. Bà Nguyễn Thị Kim Thanh, Chủ tịch Hội LHPN huyện Đại Từ cho biết: “Việc trồng, chăm sóc đường hoa và dọn vệ sinh đường làng, ngõ xóm được các chi hội duy trì đều đặn hàng tuần. Để mọi người hiểu và thực hiện, chúng tôi chỉ đạo các chi hội trưởng trực tiếp tham gia các buổi sinh hoạt, vận động hội viên thực hiện mô hình điểm trồng hoa. Bên cạnh đó, chính các cán bộ hội cơ sở phải là những người gương mẫu đi đầu, tận tay phát quang cỏ dại, lựa chọn giống hoa, trồng và chăm sóc. Ngoài ra, Hội còn tích cực phối hợp cùng cấp ủy, chính quyền tuyên truyền, vận động các hộ dân thường xuyên duy trì việc tổng vệ sinh môi trường; chỉnh trang trụ sở, khuôn viên các cơ quan, trường học, khu dân cư…”.

Hai bên đường được chị em phụ nữ xã Ký Phú, huyện Đại Từ
trồng hoa tạo không gian xanh sạch đẹp cho làng quê

Đến nay, các cấp hội phụ nữ trong toàn tỉnh đã trồng được trên 200km đường hoa, thu hút hàng nghìn hội viên tham gia. Những con đường hoa đã từng bước làm thay đổi nhận thức của người dân, giúp mỗi người có ý thức bảo vệ môi trường và đảm bảo hành lang an toàn giao thông. Qua đây, các cấp hội phụ nữ cùng với cấp uỷ, chính quyền các địa phương nâng cao chất lượng tiêu chí môi trường trong xây dựng NTM.

Và những ngày “chủ nhật xanh” ý nghĩa

“Ngày chủ nhật xanh” hay “ngày thứ bẩy tình nguyện” trước đây thường gắn liền với các phong trào của thanh niên nhưng ngày nay, trong phong trào xây dựng NTM, cụm từ này lại được dùng cho hoạt động ra quân đầy ý nghĩa của toàn dân. Khi tiếng loa thông báo của trưởng xóm vừa dứt, bà con các xóm ở xã Úc Kỳ, huyện Phú Bình đã tập trung đông đủ tại các tuyến đường quê để thực hiện ngày chủ nhật xanh. Người cầm cuốc, xẻng, người cầm chổi chia thành từng nhóm rẫy cỏ ven đường, chăm sóc rặng hoa chiều tím, quét sạch đường quê. Không khí làm việc diễn ra vui tươi, hối hả. Ông Dương Văn Giảng, Chủ tịch UBND xã Úc Kỳ cho biết: “Để giữ vững các tiêu chí NTM đạt được, xã đã huy động sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền địa phương và bà con nông dân chung tay thực hiện. Theo đó, cán bộ xã sẽ cùng bà con lao động dọn dẹp vệ sinh đường làng ngõ xóm. Hơn một năm nay, ngày chủ nhật xanh được duy trì đều đặn hàng tháng góp phần giúp cho tuyến đường quê luôn xanh - sạch - đẹp”.

Tương tự xã Úc Kỳ, từ tháng 9/2018, Đảng ủy, HĐND, UBND xã Dương Thành, huyện Phú Bình phát động vào ngày chủ nhật đầu tiên hàng tháng, toàn thể cán bộ từ Bí thư, Chủ tịch đến các cán bộ của xã sẽ trực tiếp xuống từng xóm để cùng tham gia lao động và động viên tinh thần người dân, đẩy mạnh tuyên tuyền, vận động bà con nhân dân không vứt rác bừa bãi, đổ rác đúng giờ và nơi quy định, giữ gìn vệ sinh nguồn nước, chuồng trại chăn nuôi, sử dụng phân bón, thuốc trừ sâu đúng hướng dẫn, quy trình,...góp phần vào việc hình thành nếp sống văn minh, có trách nhiệm hơn với môi trường. Và thông qua hoạt động này cũng là dịp để cán bộ gần dân, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, các vấn đề phát sinh trong cuộc sống của người dân để từ đó kịp thời nắm bắt, giải quyết. Nhìn cảnh quan thôn xóm dần đổi thay, người dân trong xóm, xã đã tự giác hơn thấy mình cần phải có trách nhiệm trong xây dựng NTM.

Không chỉ người dân xã Dương Thành, Úc Kỳ mà người dân xã Tân Đức của huyện Phú Bình lâu nay đã coi ngày chủ nhật là ngày để phát huy tinh thần tập thể, cùng tham gia lao động, vệ sinh môi trường nhằm nâng cao tiêu chí Môi trường trong xây dựng NTM. Ông Đào Văn Khương, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Đức chia sẻ: “Đầu năm 2018, xã Tân Đức đã cán đích NTM và được tỉnh chọn làm xã điểm xây dựng xã NTM kiểu mẫu giai đoạn 2018 - 2020. Là xã thuần nông nên môi trường là một trong những tiêu chí khó giữ, dễ biến động bởi các tác nhân bên ngoài. Do vậy, để đảm bảo môi trường, cảnh quan sạch đẹp, Ban Quản lý xây dựng NTM xã đã xây dựng lịch và phân công nhiệm vụ cụ thể cho tất cả các cán bộ của xã, vào mỗi Chủ nhật hàng tuần sẽ triển khai các hoạt động tại 1 xóm, cùng người dân xóm đó lao động và triển khai luân phiên tới 16 xóm còn lại trong những tuần tiếp theo. UBND xã cũng đã trang bị 2 máy cắt cỏ và nhiều nông cụ sản xuất, hỗ trợ trên 10 nghìn túi đựng bầu đất cây chuỗi ngọc…Sau gần 1 năm triển khai, các xóm đã trồng mới và chăm sóc được trên 10km đường hoa; vệ sinh, khơi thông kênh mương, đắp đường với chiều dài trên 15km; đóng và ươm được trên 6.000 bầu đất cây chuỗi ngọc; tạo hàng rào xanh thân thiện tại khuôn viên nhà văn hóa, khu dân cư; xây dựng bể thu gom rác thải; sơn sửa nhà, vệ sinh khu chăn nuôi…”.

Ngày chủ nhật xanh của cán bộ, công chức xã và nhân dân
xóm Viên, xã Tân Đức huyện Phú Bình.

Bức tranh nông thôn mới đa sắc màu đang hiện hữu

Trước khi thực hiện Chương trình MTQG xây dựng NTM, bình quân toàn tỉnh đạt 4,85 tiêu chí/xã; thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn là 10,94 triệu đồng/người/năm; tỉ lệ hộ nghèo 20,57%; sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ, manh mún; kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội còn khó khăn, nông thôn chậm phát triển,... Sau gần 10 năm thực hiện, Chương trình đã đạt được nhiều kết quả tích cực trên tất cả các lĩnh vực. Dự kiến, đến hết năm 2019, toàn tỉnh sẽ có 101 xã đạt chuẩn NTM, về đích trước 1 năm so với kế hoạch, 3 đơn vị cấp huyện hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM. Thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn đạt 38,63 triệu đồng/người/năm (vượt 2,63 triệu đồng so với mục tiêu trong Đề án). Tỷ lệ hộ nghèo khu vực nông thôn giảm còn 8,47%; thấp hơn 8,6% so với tỷ lệ hộ nghèo khu vực 14 tỉnh miền núi phía Bắc.

Đến nay, 100% các xã có đường giao thông kết nối với trung tâm huyện, hệ thống đường trục xóm, liên xóm, ngõ xóm và đường trục chính nội đồng đều được được đầu tư trải nhựa hoặc bê tông hóa, cứng hóa. Hệ thống điện lưới điện trung, hạ thế được đầu tư đã phủ kín 100% các xã, xóm trên địa bàn tỉnh. Hệ thống thủy lợi, trường học, nhà văn hóa, trạm y tế, trụ sở xã, cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn, thông tin truyền thông, công trình cấp nước tập trung được quan tâm đầu tư xây dựng mới hoặc cải tạo, nâng cấp, ngày càng đảm bảo chất lượng, phát huy hiệu quả phục vụ nhân dân. Công tác bảo vệ môi trường nông thôn đã được chú trọng, từng bước làm thay đổi nhận thức, trách nhiệm của người dân. Phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc khu vực nông thôn có bước phát triển mới với nhiều nội dung, hình thức phong phú, đa dạng, góp phần làm giảm tội phạm ở cơ sở.

Ông Dương Văn Lượng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh đánh giá: Sau 10 năm thực hiện Chương trình MTQG xây dựng NTM đã làm thay đổi nhận thức của đa số người dân, lôi cuốn họ tham gia vào phong trào xây dựng NTM. Từ chỗ số đông còn tư tưởng trông chờ, ỷ lại vào đầu tư của nhà nước đã chuyển sang chủ động, tự tin tham gia tích cực vào xây dựng NTM. Niềm tin của người dân vào các chủ trương, chính sách, sự lãnh đạo của các cấp ủy Đảng và chính quyền được nâng cao. Người dân tự thấy và ý thức được trách nhiệm khi đóng góp xây dựng quê hương mình.

Tổng kết thành quả 10 năm xây dựng NTM, Thái Nguyên không chỉ đạt và vượt mục tiêu đề ra­­­­­­­­­, mà các nội dung xây dựng NTM đã ngày càng đi vào chiều sâu, hướng tới sự bền vững. Tại Hội nghị tổng kết 10 năm Chương trình MTQG xây dựng NTM khu vực Miền núi phía Bắc, Thái Nguyên được Trung ương đánh giá là tỉnh dẫn đầu 14 tỉnh trong thực hiện phong trào xây dựng NTM. Ghi nhận những nỗ lực cố gắng của các tập thể cá nhân trong xây dựng NTM, UBND tỉnh đã tặng Cờ thi đua cho 4 tập thể, tặng Bằng khen cho 95 tập thể, 57 cá nhân đã có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua “Thái Nguyên chung sức xây dựng NTM”   giai đoạn 2016-2020./.

Bài và ảnh: Dương Văn Mưu

(Báo Văn nghệ Thái Nguyên)


Chưa có lời bình nào. Hãy là người đầu tiên.

Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG xây dựng NTM tỉnh Thái Nguyên

Địa chỉ: Tổ 28, phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên

Điện thoại: 02083.858136 - Fax: 02083.759373

Email: thuongtruc07thainguyen@gmail.com

Ghi rõ nguồn "http://ntm.thainguyen.gov.vn" khi phát hành thông tin từ website này